Sources & method

Source basis: Each hosted writing names its date, translator, source link, and manuscript survival notes where available. Sources

Current roomText
Sources & method

Source basis: Each hosted writing names its date, translator, source link, and manuscript survival notes where available. Sources

Worlds

The library · Edition and sources

Origen: On First Principles

ANF historical edition · Edition commentary

Book III — Translator and historical edition notes (part 7)

Read in this edition: source locators and uncertainty marks are retained. Square brackets can mark gaps or editorial interventions; headings and supplied subtitles belong to the edition. Coverage and cautions

Edition commentary

Σφόδρα τοῦ πρὸς τί καὶ ἕνεκα τίνος εὑρισκομένου τοῖς τούτων ἐπιμελομένοις, περὶ τὰς ὁρμὰς, καὶ τὰς φαντασίας, καὶ φύσεις τῶν ζώων, καὶ τὰς κατασκευὰς τῶν σωμάτων .

Edition commentary

χρεοκοπεῖται .

Edition commentary

ἐν εὐτελεῖ καὶ εὐκαταφρονήτῳ λέξει .

Edition commentary

καθημαξευμέναι .

Edition commentary

1 Cor. ii. 4 .

Edition commentary

τῆς στοιχειώσεως .

Edition commentary

ἐντυπωθήσεται .

Edition commentary

χρόνοις αἰωνίοις .

Edition commentary

ὡς ἐν ἐπιδρομῇ .

Edition commentary

τὰ ἅγια ἀναγνώσματα .

Edition commentary

πῶς δεῖ ἐφοδεύειν .

Edition commentary

οἱ ἰδιῶται τῶν ἐκ τῆς περιτομῆς .

Edition commentary

αἰσθητῶς .

Edition commentary

Cf. Zech. ix. 10 .

Edition commentary

Cf. Isa. vii. 15 .

Edition commentary

Cf. Isa. xi. 6, 7 .

Edition commentary

παρὰ τὸ δέον .

Edition commentary

Cf. Jer. xv. 14 .

Edition commentary

Cf. Ex. xx. 5 .

Edition commentary

Cf. 1 Sam. xv. 11 .

Edition commentary

Cf. Isa. xlv. 7 .

Edition commentary

Cf. Amos iii. 6 .

Edition commentary

Cf. Mic. i. 12 .

Edition commentary

Cf. 1 Sam. xvi. 14; xviii. 10 .

Edition commentary

ἰδιωτικῶν .

Edition commentary

ἐπιπνοίας .

Edition commentary

κανόνος .

Edition commentary

τύπους εἶναι τὰ γεγραμμένα .

Edition commentary

1 Cor. ii. 12, 13, and 16 ad fin.

Edition commentary

Μυρίων ὅσων κἀκεῖ, ὡς δἰ ὀπῆς, μεγίστων καὶ πλείστων νοημάτων οὐ βραχεῖαν ἀφορμὴν παρεχόντων .

Edition commentary

ἀπόῤῥητα .

Edition commentary

παντελῆ μυστήρια .

Edition commentary

Luke xi. 52 .

Edition commentary

The Septuagint: Καὶ σὺ δὲ ἀπόγραψαι αὐτὰ σεαυτῷ τρισσῶς, εἰς βσυλὴν καὶ γνῶσιν ἐπὶ τὸ πλάτος τῆς καρδίας σου · διδάκω οὖν σε ἀληθῆ λόγον, καὶ γνῶσιν ἀληθῆ ὑπακούειν, τοῦ ἀποκρίνεσθαί σε λόγους ἀληθείας τοῖς προβαλλομένοις σοι . The Vulgate reads: Ecce, descripsi eam tibi tripliciter, in cogitationibus et scientia, ut ostenderem tibi firmitatem et eloquia veritatis, respondere ex his illis, qui miserunt te.

Edition commentary

Cf. note 4, ut supra .

Edition commentary

1 Cor. ii. 6, 7 .

Edition commentary

παρανόμῳ νυμφίῳ .

Edition commentary

τῶν κάτω νοημάτων .

Edition commentary

πεπολιωμένοις .

Edition commentary

Cf. 1 Cor. ix. 9 and Deut. xxv. 4 .

Edition commentary

Cf. 1 Cor. ix. 9, 10 .

Edition commentary

Cf. 1 Cor. ii. 6, 7, 8 .

Edition commentary

1 Cor. x. 11 .

Edition commentary

1 Cor. x. 4 .

Edition commentary

Cf. Ex. xxv. 40 and Heb. viii. 5 .

Edition commentary

ἀλληγορούμενα .

Edition commentary

Col. ii. 16 .

Edition commentary

Heb. viii. 5 .

Edition commentary

ὡς θεῖον ἄνδρα .

Edition commentary

Rom. xi. 4; cf. 1 Kings xix. 18 . [3 Kings according to the Septuagint and Vulgate enumeration. S.]

Edition commentary

τινὰς ἀπὸ τοῦ θεῖου γένους , i.e., Israelites.

Edition commentary

περὶ τῶν αἰσθητῶν δημιουργημάτων .

Edition commentary

γλαφυρόν .

Edition commentary

αὐτόθεν .

Edition commentary

ὑπὸ τῆς λέξεως ἑλκόμενοι τὸ ἀγωγὸν ἄκρατον ἐχούσης .

Edition commentary

ἐν τῇ διηγήσει τῆς περὶ τῶν νοητῶν ἀκολουθίας .

Edition commentary

κατὰ τὸ σῶμα .

Edition commentary

Οὐδὲ τούτων πάντη ἄκρατον τὴν ἱστορίαν τῶν προσυφασμένων κατὰ τὸ σωματικὸν ἐχόντων, μὴ γεγενημένων · οὐδὲ τὴν νομοθεσίαν καὶ τὰς ἐντολὰς πάντως τὸ εὔλογον ἐμφαίνοντα . One ms . reads γεγενημένην , referring to ἱστορίαν , on which one editor remarks, “Hic et in sequentibus imploro fidem codicum!”

Edition commentary

διὰ δοκούσης ιστορίας καὶ οὐ σωματικῶς γεγενημένης .

Edition commentary

κατὰ την λέξιν .

Edition commentary

ὅσον ἐπὶ τῷ καθ᾽ ἑαυτοὺς τηρεῖσθαι .

Edition commentary

Gen. xvii. 14 .

Edition commentary

Ex. xvi. 29 .

Edition commentary

ψυχρὰς παραδόσεις .

Edition commentary

τόπον ἑκάστῳ εἶναι δισχιλίους πήχεις .

Edition commentary

Εἰς ἀπεραντολογίαν ἐληλύθασι .

Edition commentary

Luke x. 4 .

Edition commentary

εἰ μὴ ἄρα πεπονθώς τι παρὰ φύσιν τυγχάνοι .

Edition commentary

1 Cor. vii. 18 .

Edition commentary

εἰκῆ .

Edition commentary

καὶ τῇ κατὰ τὸ ῥητὸν χρησίμων νομοθεσίᾳ .

Edition commentary

γέγονεν .

Edition commentary

κατὰ τὸ αἰσθητόν .

Edition commentary

Cf. Gen. xlviii. 22 and Josh. xxiv. 32 .

Edition commentary

Cf. Ex. xx. 12 and Eph. vi. 2, 3 .

Edition commentary

χωρις πάσης ἀναγωγῆς .

Edition commentary

Cf. Ex. xx. 13–16 .

Edition commentary

[ Matt. v. 22 .]

Edition commentary

Matt. v. 34 .

Edition commentary

1 Thess. v. 14 .

Edition commentary

Εἰ και παρὰ τοῖς φιλοτιμοτέροις δύναται σώζειν ἕκαστον αὐτῶν, μετὰ τοῦ μὴ ἀθετεῖσθαι τὴν κατὰ τὸ ῥητὸν ἑντολην, βάθη Θεοῦ σοφίας .

Edition commentary

περιελκυσθήσεται .

Edition commentary

John v. 39 .

Edition commentary

ὁπροηγούμενος .

Edition commentary

῞Ολον τὸν νοῦν φιλοτιμητέον καταλαμβάνειν, συνείροντα τὸν περὶ τῶν κατὰ τὴν λέξιν ἀδυνάτων λόγον νοητῶς τοῖς οὐ μόνον οὐκ ἀδυνάτοις, ἀλλὰ καὶ ἀληθέσι κατὰ τὴν ἱστορίαν, συναλληγορουμένοις τοῖς ὅσον ἐπὶ τῇ λέξει, μὴ γεγενημένοις .

Edition commentary

ἐν ᾽Ιησοῦ τῷ τοῦ Ναυῆ .

Edition commentary

1 Cor. x. 18 .

Edition commentary

Rom. ix. 6, 8 .

Edition commentary

Rom. ii. 28, 29 .

Edition commentary

Πᾶσα γὰρ ἀρχὴ πατριῶν τῶν ὡς πρὸς τὸν τῶν ὅλων Θεὸν, κατωτέρω ἀπὸ τοῦ Χριστοῦ ἤρξατο τοῦ μετὰ τὸν τῶν ὅλων Θεὸν καὶ πατέρα .

Edition commentary

Matt. xv. 24 .

Edition commentary

Rom. ix. 8 . [See Dr. Burton’s Inquiry into the Heresies of the Apostolic Age (Bampton Lectures), pp. 184, 185, 498, 499. S.]

Edition commentary

Gal. iv. 26 .

Edition commentary

Heb. xii. 22, 23 .

Edition commentary

ἐν ψυχῶν γένει .

Edition commentary

τοῦ καλουμένου χωρίου ᾅδου .

Edition commentary

καὶ παρὰ τοισδε, ἤ τοῖσδε τοῖς πατράσι .

Edition commentary

Matt. xiii. 44 .

Edition commentary

Cf. Isa. xlv. 3 .

Edition commentary

Rom. ix. 6 .

Edition commentary

Cf. Gen. xxxii. 28–30 .

Edition commentary

Heb. viii. 5 .

Edition commentary

Extrinsecus.

Edition commentary

Hostes inimicosque.

Edition commentary

Ne illud quidem sacramento aliquo vacuum puto.

Edition commentary

Quem primum omnium Israelitici belli dextra defenderat.

Edition commentary

Rigare et inundare animas sitientes, et sensus adjacentes sibi.

Edition commentary

Formam.

Edition commentary

Lam. iv. 20 .

Edition commentary

Cf. Rev. xiv. 6 .

Edition commentary

Omnis gloria regis intrinsecus est. Heb., Sept., and Vulgate all read, “daughter of the king.” Probably the omission of “filiæ” in the text may be due to an error of the copyists. [Cf. Ps. xlv. 13 .]

Edition commentary

Rom. xi. 33 .

Edition commentary

Rom. xi. 33 .

Edition commentary

[ Eccles. vii. 23, 24 .] The Septuagint reads: Εἶπα, Σοφισθήσομαι · καὶ αὕτη ἐμακρύνθη ἀπ᾽ ἐμοῦ, μακρὰν ὑπέρ ὃ ἦν, καὶ βαθὺ βάθος, τίς εὑρήσει αὐτό ; the Vulgate translates this literally.

Edition commentary

Cf. Isa. xli. 22, 23 .

Edition commentary

Isa. vi. 3 .

Edition commentary

Cf. Ecclus. xvi. 21 .

Edition commentary

Ex nullis substantibus.

Edition commentary

1 John i. 5 .

Edition commentary

Cf. Heb. i. 3 .

Edition commentary

Cf. Heb. i. 3 .

Edition commentary

Quæ quidem quamvis intellectu multa esse dicantur.

Edition commentary

Quæ sunt extra Trinitatem.

Edition commentary

Cf. 2 Cor. xiii. 3 .

Edition commentary

Gal. ii. 20 .

Edition commentary

Quam in aliis sanctis viris. “Aliis” is found in the mss. , but is wanting in many editions.

Edition commentary

Cf. Matt. xxii. 30 and Luke xx. 36 .

Edition commentary

Unde constat in singulis quibusque tantum effici Christum, quantum ratio indulserit meritorum.

Edition commentary

Cf. Col. i. 16–18 .

Edition commentary

John i. 3 .

Edition commentary

Ps. xxxiii. 6 .

Edition commentary

Cf. John i. 26, 27 .

Edition commentary

Proposito vero et virtute similem sibi.

Edition commentary

Animam.

Edition commentary

John x. 18 .

Edition commentary

Matt. xxvi. 38 .

Edition commentary

John xii. 27 .

Edition commentary

Cf. Job xv. 14 .

Edition commentary

Ps. xlv. 7 .

Edition commentary

Cf. Col. iii. 3, 4 .

Edition commentary

Substantialiter.

Edition commentary

Cf. 1 John ii. 6 .

Edition commentary

2 Cor. xiii. 4 .

Edition commentary

1 Cor. ii. 2 .

Edition commentary

De Maria corpus assumsit.

Edition commentary

Semet ipsum exinanivit.

Edition commentary

Phil. ii. 6, 7 .

Edition commentary

In filium adoptatur.

Edition commentary

Ventilare.

Edition commentary

In Scripturis canonicis.

Edition commentary

Isa. x. 17 , καὶ φάγεται ώσεὶ χόρτον τὴν ὕλην , Sept. The Vulgate follows the Masoretic text.

Edition commentary

[Elucidation VI].

Edition commentary

Wisd. xi. 17 .

Edition commentary

Gen. i. 2 , “invisibilis et incomposita;” “inanis et vacua,” Vulg.

Edition commentary

Initia corporum.

Edition commentary

Naturam corpoream.

Edition commentary

Nec tamen sensus noster manifeste de eo aliquid horum definit, sed ita eum per hæc intelligimus, vel consideramus, ut non omnino rationem status ejus comprehendamus, vel in eo, quod vigilat, vel in eo, quod dormit, aut in quo loquitur, vel tacet, et si qua alia sunt, quæ accidere necesse est hominibus.

Edition commentary

Tunc simulatâ quodammodo cogitatione.

Edition commentary

Ps. cxxxix. 16 , τὸ ἀκατέργαστόν μου εἴδοσαν οἱ ὀφθαλμοί σου , Sept.; “Imperfectum meum viderunt oculi tui,” Vulg. (same as in the text.) ךךינֶיע“ וּארָ ימִלְגָּ —“Thine eyes did see my substance, yet being imperfect,” Auth. Vers. Cf. Gesenius and Fürst, s.v., סלן .

Edition commentary

Ambulavi usque ad imperfectum; cf. Book of Enoch, chap. xvii .

Edition commentary

Universas materias perspexi; cf. Book of Enoch, chap. xvii . [On this apocryphal book, see the learned remarks of Dr. Pusey in his reply to Canon Farrar, What is of Faith as to Everlasting Punishment ; pp. 52–59. London, 1881.]

Edition commentary

Alioquin.

Edition commentary

Substantialem interitum.

Edition commentary

Ps. xxii. 27 .

Edition commentary

Cf. Col. i. 15 and 2 Cor. iv. 4 .

Edition commentary

Luke vi. 36 .

Edition commentary

Matt. v. 48 .

Edition commentary

Nihil eum rerum intellectualium ex se lateat.

Edition commentary

Cf. Prov. ii. 5 , ἐπίγνωσιν Θεοῦ εὑρήσεις (Sept.), Scientiam Dei invenies (Vulg.). אצָ מְתִּ סיהִׁלאֱ תעַרַּ .

Edition commentary

On which consult Dupin, and, for another view, Bunsen’s Hippolytus . See also p. 383, infra .

Edition commentary

Vol. v. p. 134, and passim to 745; also vi. 368.

Edition commentary

Vol. ii. p. 438.

Edition commentary

pp. 521–526.

Edition commentary

Tractatus de Processione Spiritus Sancti , Gothæ, a.d. 1772.

Edition commentary

Christendom’s Divisions , London, 1865.

Edition commentary

Vol. vi. p. 132, 133.

Edition commentary

Theodoret, book v. cap. ix.

Edition commentary

Ed. Converse, New York, 1829.

Edition commentary

A Review of Edward’s Inquiry , by Henry Philip Tappan, New York, 1839.

Edition commentary

New York, 1840.

Edition commentary

New York, 1854. See vol. ii. p. 522, this series.

Edition commentary

Alexander, dying just after the Nicene Council, was succeeded by the great Athanasius.